Mensen lastigvallen met een belastingaangifte is 'ergerlijk en overbodig', zegt kamerlid Dirk Van der Maelen. De sp.a'er heeft een wetsvoorstel ingediend zodat de fiscus de aangiftes zelf invult en ter nazicht aan de belastingplichtigen voorlegt.

De deadline voor het indienen van de belastingaangifte is nabij. Ten laatste dinsdag moet de belastingbrief op de post of afgeleverd worden bij het lokale controlecentrum. Het invullen van de belastingbrief is makkelijker gezegd dan gedaan. Elk jaar wordt de aangifte ingewikkelder. Je hebt haast een boekhouder nodig om de klus geklaard te krijgen. De ergernis is bij veel mensen dan ook groot. Volgens Dirk Van der Maelen (sp.a) is het invullen van de aangifte niet alleen ergerlijk maar bovenal overbodig. De fiscus vraagt gegevens die de overheid zelf in haar bezit heeft. "De mensen lastigvallen met vragen waarop je het antwoord al weet is allesbehalve klantvriendelijk." Dirk Van der Maelen heeft daarom een wetsvoorstel ingediend zodat de fiscus de aangiftes zelf invult en ter nazicht aan de belastingplichtigen voorlegt. Van der Maelen: "Reynders belooft al jaren werk te maken van de vooraf ingevulde aangifte. We zijn het wachten beu en dienen daarom zelf een wetsvoorstel in."

Het idee is niet nieuw. Zo'n systeem is ooit ontworpen voor de gepensioneerde belastingplichtigen maar omwille van de beperkte informatisering en informatie-uitwisseling opgeschort met ingang van aanslagjaar 1996. Het gebrek aan informatie-uitwisseling is meer dan 10 jaar later geen argument meer zijn om de vrijstelling van aangifteplicht onuitvoerbaar te verklaren. "Minister Reynders is al 10 jaar minister van Financiën en spendeerde de voorbije 6 jaar meer dan 600 miljoen euro aan de informatisering van zijn departement. Op kritische vragen over die informatisering antwoordt hij steeds dat alles op wieltjes loopt en dat er "geen probleem" is. Waarom wachten we dan nog steeds op de vooringevulde aangifte?"  vraagt Van der Maelen zich af.

Loze beloftes

In 2002 kondigde minister Reynders het groot informatiseringsprogramma aan dat hij bij Financiën zou uitvoeren. De vooraf ingevulde aangifte zou daarbij het koninginnenstuk worden van Didier Reynders op het ministerie van Financiën." De jaren 2003, 2004, 2005, 2006 en 2007 gingen voorbij. Van de vooraf ingevulde aangifte was geen spoor te bekennen.

In 2008 leek er toch eindelijk schot in de zaak te komen. Carlos Six, één van de topmanagers van Financiën, verklaarde dat het de bedoeling was om vanaf aanslagjaar 2009 de papieren aangifte vooraf in te vullen. Van der Maelen: "Maar in plaats van minder moeten de mensen meer invullen. Vanaf dit jaar moet de belastingplichtige ook zelf de codes invullen."

In maart van dit jaar beloofde staatssecretaris Clerfayt dat vanaf volgend jaar de helft van de belastingplichtigen, 3 miljoen mensen,  een vooraf ingevulde aangifte in de bus zouden krijgen. Eén dag later slikte Clerfayt deze belofte al in. In de commissie Financiën gaf hij toe dat het voor volgend jaar misschien mogelijk zou zijn voor 100.000 mensen. En het jaar daarop voor nog 100.000 mensen meer.

Tax on Web

Volgens minister Reynders is de vooraf ingevulde aangifte al een feit. Hij verwijst steevast naar ‘tax on web'. Voor wie zijn belastingen elektronisch indient, zijn immers een aantal vakjes vooraf ingevuld. Volgens de minister werden vorig jaar 1,7 miljoen aangiften, een kwart van het totaal, elektronisch ingediend. Dirk Van der Maelen: "Wat hij er niet bij vertelt, is dat van die 1,7 miljoen slechts 300.000 aangiften door burgers zelf elektronisch zijn ingevuld". Bovendien is het tax-on-web systeem voorbehouden voor diegenen die een computer bezitten, toegang hebben tot internet, een kaartlezer hebben voor rijksregistergegevens en/of in staat zijn een gebruiksaccount met toegangscode tot belastingsapplicaties te verwezenlijken. Tax on web is dus onvoldoende toegankelijk en veel te hoogdrempelig voor het gros van de belastingplichtigen.