In verschillende landen loopt er momenteel een stevig debat over deelname aan de operatie in Afghanistan. Volgens sp.a Kamerlid Dirk Van der Maelen heeft ook ons land dringend nood aan een open en democratisch parlementair debat ter zake.

 

Na acht jaar aanwezigheid in Afghanistan wordt het meer dan tijd om de vraag te stellen hoever we staan. ‘Maar in plaats van een kritische evaluatie over onze bijdrage en de globale strategie door te voeren, steekt onze minister het hoofd in het zand’, aldus Van der Maelen. ‘De beslissingen en de communicatie van de minister zijn op minst gezegd omfloerst. En behalve een gesloten opvolgingscommissie met spreekverbod, een schaamlapje dus, is er geen enkel parlementair debat. Daarom vraag ik het samenroepen van de reguliere commissie defensie’.

Van der Maelen benadrukt dat zijn partij geen pleidooi houdt om de Afghaanse bevolking of onze internationale partners in de steek te laten. ‘Mijn partij heeft in het verleden deelname aan de operaties in het noorden van Afghanistan mee goedgekeurd, en ik sta daar nog steeds achter. Maar het is het voor iedereen, behalve onze eigenste minister van defensie, duidelijk dat de gevoerde strategie ondertussen al een tijdje stokt.

Van der Maelen: ‘Daarom vragen wij een open parlementair debat waarin we onze militaire én civiele inspanningen evalueren en waarbij voorstellen tot verbetering kunnen geformuleerd worden. Niemand heeft dé oplossing voor Afghanistan in pacht, maar we kunnen toch ten minste over een aantal zaken nadenken. Zo stel ik bijvoorbeeld vast dat we op dit moment in Afghanistan in 3 verschillende theaters zitten (Kunduz, Kaboel en Kandahar). Dat is geen efficiënt beleid, noch qua mankracht, noch qua budget. Van de beloofde concentratie van theaters komt er nog niet veel in huis. Iedereen weet dat de drie theaters in Afghanistan een enorme hap nemen uit het defensiebudget. Het is bijna misdadig dat er in tijden waar iedereen de broeksriem moet aanhalen op 1 departement zonder enige democratische verantwoording heel wat geld in een uitzichtloze gevechtsmissie pomt, enkel ter meerdere eer en glorie van 1 minister.

Bovendien moeten we ook rekening houden met de recente Afghaanse verkiezingen. ‘Er duiken steeds meer berichten op over fraude door huidig president Karzai. Wat te doen met een regering die gelieerd wordt aan corruptie en fraude? Hoe kan deze nog enige legitimiteit verwerven bij de burgerbevolking die het al zo moeilijk heeft? ‘Dit heeft een belangrijke impact op de Afghanisering waar nu zo sterk op ingezet wordt, aldus Van der Maelen.

Het gegeven dat in de VS de komende weken een stevig debat zal gevoerd worden spreekt voor zich. Maar ook in Duitsland en het Verenigd Koninkrijk staat Afghanistan in de schijnwerpers. Niet enkel vanwege het stijgend aantal slachtoffers, zowel burgers als militairen; maar vooral omdat er fundamentele vragen worden opgeworpen over de invulling van de gevoerde strategie. Dat rechtvaardigt een open debat ter zake.

In Nederland, Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk voorziet de grondwet deelname aan een operatie enkel mogelijk te maken met instemming van het parlement.  Dan is het voor iedereen meer duidelijk wat er afgesproken is over de voorwaarden en regels van deelname. “Daarom vragen wij ook de onmiddellijke bespreking van ons voorstel tot grondwetswijziging om net als in de buurlanden een regeringsbeslissing over een buitenlandse missie verplicht te laten voorafgaan door een plenair debat in het parlement”, zo stelt Dirk Van der Maelen.